Przejdź do treści Przejdź do stopki

Circular Economy for Space (CE4SPACE)

Circular Economy for Space (CE4SPACE)

Akademia Górniczo-Hutnicza jest liderem i głównym koordynatorem innowacyjnego projektu CE4SPACE (Circular Economy for Space), realizowanego w ramach prestiżowego programu Horizon Europe – MSCA Doctoral Networks.

Budżet projektu przekracza 4,5 mln euro, a jego celem jest wprowadzenie zasad gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ) do eksploracji i eksploatacji przestrzeni kosmicznej. Efekty projektu mają przyczynić się do ochrony środowiska – zarówno kosmicznego, jak i ziemskiego – oraz realnie obniżyć koszty przyszłych misji.

 

Wyzwanie: rosnący problem kosmicznych śmieci

Wraz z dynamicznym rozwojem sektora kosmicznego rośnie liczba satelitów na orbitach oraz misji kierowanych na Księżyc i Marsa. Obecnie większość urządzeń projektowana jest w sposób uniemożliwiający ich ponowne wykorzystanie, co prowadzi do narastania ilości niebezpiecznych odpadów kosmicznych.

Transport nowych materiałów z Ziemi jest niezwykle kosztowny i wiąże się z dużym śladem węglowym. Dlatego przejście na kosmiczną gospodarkę cyrkularną staje się koniecznością.

Projekt CE4SPACE wpisuje się w strategię Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) Zero Debris Approach, zakładającą, że od 2030 roku europejski sektor kosmiczny nie będzie generował nowych odpadów.

 

Rozwiązanie: projekt CE4SPACE

Konsorcjum CE4SPACE opracuje nowatorskie rozwiązania naukowe, technologiczne i biznesowe, które umożliwią ograniczenie, a docelowo wyeliminowanie problemu kosmicznych odpadów.

Działania skoncentrują się na trzech głównych obszarach:

Zasoby i odpady kosmiczne:

  • opracowanie technologii pozyskiwania i przetwarzania materiałów ze śmieci kosmicznych,
  • wykorzystanie lokalnych zasobów księżycowych (m.in. regolitu) do budowy nowych elementów infrastruktury w przestrzeni kosmicznej.

Technologie dla kosmicznej gospodarki o obiegu zamkniętym:

  • rozwój zasad eco-design, wydłużających żywotność satelitów,
  • opracowanie metod aktywnego usuwania śmieci z orbit,
  • wykorzystanie sztucznej inteligencji i robotyki do zwiększenia bezpieczeństwa misji oraz unikania kolizji z odpadami kosmicznymi.

Modele biznesowe i regulacje prawne:

  • projektowanie zrównoważonych i odpornych łańcuchów dostaw,
  • analiza ryzyka geopolitycznego związanego z technologiami podwójnego zastosowania,
  • opracowanie nowych ram prawnych dla kosmicznych partnerstw publiczno-prywatnych.

 

Rola AGH i potencjał konsorcjum

Koordynatorem projektu jest Wydział Technologii Kosmicznych AGH pod kierownictwem prof. dr. hab. inż. Tadeusza Uhla.

W realizację projektu zaangażowani są również naukowcy z AGH:

  • prof. dr hab. Joanna Kulczycka (Wydział Zarządzania),
  • dr hab. inż. Karol Seweryn, prof. AGH (Wydział Technologii Kosmicznych),
  • dr hab. inż. Waldemar Pichór, prof. AGH (Wydział Technologii Kosmicznych),
  • dr Agata Harasymczuk (Wydział Technologii Kosmicznych).

W skład międzynarodowego konsorcjum, oprócz AGH, wchodzi pięć renomowanych uczelni:

  • University of Durham (Wielka Brytania),
  • Technische Universität Berlin (Niemcy),
  • Toulouse Business School (Francja),
  • Université du Luxembourg (Luksemburg),
  • Université Toulouse Capitole (Francja).

Projekt wspierają także kluczowi partnerzy przemysłowi i instytucjonalni:

  • Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN,
  • Creotech Instruments S.A.,
  • Europejska Fundacja Kosmiczna,
  • PIAP Space Sp. z o.o.,
  • Centrum Badań Kosmicznych PAN,
  • Holcim Polska S.A.

Połączenie świata nauki, biznesu i technologii zapewnia kompleksowe podejście do rozwoju zrównoważonej gospodarki kosmicznej.

 

Kształcenie przyszłych liderów sektora kosmicznego

CE4SPACE kładzie silny nacisk na rozwój nowego pokolenia naukowców i specjalistów sektora kosmicznego.

W ramach projektu powstanie międzynarodowa sieć badawcza, która zatrudni 15 doktorantów i doktorantek, w tym czworo w laboratoriach AGH.

Młodzi badacze zdobędą interdyscyplinarną wiedzę z zakresu:

  • inżynierii kosmicznej,
  • nauki o materiałach,
  • ekonomii i zarządzania,
  • prawa kosmicznego,
  • technologii przyszłości.

Wyposażeni w interdyscyplinarne kompetencje będą przygotowani do kształtowania zrównoważonego rozwoju sektora kosmicznego oraz wdrażania innowacyjnych rozwiązań dla przyszłych misji kosmicznych. 

 

Dowiedz się więcej:

Stopka